การจัดทำแผนชุมชน  ในเขตเทศบาลนครยะลา

************************

ข้อมูลชุมชน
       เทศบาลนครยะลา  มีชุมชน  จำนวน  39  ชุมชน

แนวทางการจัดทำแผนชุมชน
 สาเหตุที่ต้องทำแผนชุมชน

           ตามระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยการจัดทำแผนพัฒนาขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2548  ได้กำหนดให้
1) องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนำปัญหาความต้องการจากแผนชุมชนที่เกินศักยภาพของชุมชนที่จะดำเนินการเองได้  มาบรรจุไว้ในแผนพัฒนาเทศบาล แต่หากเกินศักยภาพของเทศบาล    ให้เสนอปัญหาความต้องการไปยังองค์การบริหารส่วนจังหวัด   และให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดพิจารณาบรรจุไว้ในแผนขององค์การบริหารส่วนจังหวัด  ตามอำนาจหน้าที่ (ตามระเบียบ ฯ ข้อ 10(2) วรรค (2))
2) ให้นำข้อมูลพื้นฐานในการพัฒนาจากแผนชุมชน มากำหนดแนวทางการจัดทำแผนยุทธศาสตร์การพัฒนา  เพื่อให้ประชาคมท้องถิ่นพิจารณา(ตามระเบียบฯ ข้อ 16(1))

    ความหมาย
           แผนชุมชนเป็นเครื่องมือในการพัฒนาที่สร้างการเรียนรู้       มุ่งเน้นการยกระดับการมีส่วนร่วมในการพัฒนา  การจัดทำแผนชุมชน  มิได้มีเป้าหมายในการทำแผนเพื่อเสนอของบประมาณจากหน่วยราชการ  แต่เป็นเครื่องมือที่ทำให้เกิดการเรียนรู้   การทำงานที่มีการประสานงานเชื่อมโยงแผนงานพัฒนาท้องถิ่น  แผนชุมชนเป็นรูปธรรมและมีการเชื่อมโยงหน่วยงานต่าง ๆ ของท้องถิ่นนำเอาแผนชุมชนมาบูรณาการเป็นแผนการพัฒนาที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและชุมชนร่วมกันจัดทำ

    วัตถุประสงค์การจัดทำแผนชุมชน
1. เพื่อสำรวจและรวบรวมข้อมูลเฉพาะ รวมทั้ง ปัญหาความต้องการ และแนวทางการพัฒนาของแต่ละชุมชนในเขตเทศบาล
2. เพื่อให้ชุมชนมีเอกสารรวบรวมโครงการของแต่ละชุมชนที่กำหนดมาจากปัญหาความต้องการที่จัดหมวดหมู่การพัฒนาในแต่ละด้านภายในชุมชนของตนเอง
3. เพื่อชุมชนจะได้ใช้แผนชุมชนเป็นเครื่องมือในการพัฒนาและติดตามโครงการต่างๆ ทั้งในและส่วนที่ชุมชนดำเนินการเองและที่ต้องขอรับการสนับสนุนงบประมาณ

    ขั้นตอนการจัดทำแผนชุมชน
          การจัดทำแผนชุมชน  มีขั้นตอนและรายละเอียดที่แตกต่างกันในแต่ละพื้นที่ ซึ่งในเขตเทศบาลนครยะลา  ได้มีการจัดทำการสำรวจข้อมูล จปฐ. และนำข้อมูลมาใช้วิเคราะห์สำหรับแก้ปัญหาชุมชนได้  นอกจากนั้นเทศบาลยังได้สอบถามปัญหาและความต้องการของแต่ละชุมชนเป็นประจำ  ในห้วงระยะเวลาที่มีการจัดทำแผนพัฒนาเทศบาล  แต่ละโครงการต่าง ๆ ได้ถูกรวบรวมเป็นโครงการในภาพรวมของเทศบาล  ดังนั้นการทำแผนชุมชนของเทศบาลนครยะลาในครั้งนี้  จะได้ทำการรวบรวมข้อมูล  โดยมีขั้นตอนการดำเนินการดังนี้

1. การเตรียมพื้นที่
     เทศบาลนครยะลา  ได้กำหนดให้ทุกชุมชนในเขตเทศบาล จัดทำแผนชุมชน
2. การเตรียมทีมงาน
     ให้ชุมชนหาทีมงานในการสำรวจข้อมูล นำเสนอปัญหาและความต้องการของชุมชน ชุมชนละ 3-5 คน  โดยประธานชุมชนเป็นหัวหน้า  โดยมีสมาชิกสภาเทศบาลเป็นที่ปรึกษาชุมชน
3. การสำรวจและรวบรวมข้อมูล
        เทศบาลได้จัดทำตัวอย่างแบบสำรวจข้อมูล  ให้แต่ละชุมชน  โดยชุมชนสามารถพิจารณากำหนดข้อมูล โดยแยกข้อมูลเป็น
- ข้อมูลพื้นฐานของชุมชน
- ข้อมูลเศรษฐกิจในภาพรวมของชุมชน
- ข้อมูลด้านสังคมและประเพณีวัฒนธรรมของชุมชน
- ข้อมูลกลุ่ม/องค์กรต่าง ๆ ในชุมชน
- ข้อมูลทรัพยากรและภูมิปัญญาของชุมชน
- ข้อมูลสภาพปัญหาและสาเหตุที่เกิดขึ้นในชุมชน
        โดยข้อมูลในภาพรวมและปัญหาในชุมชนให้รวบรวมลงในแบบฟอร์มและจัดส่งให้เทศบาล ส่วนข้อมูลครัวเรือนและข้อมูลตามแบบสำรวจ จปฐ.ให้ดำเนินการไปตามกระบวนการการสำรวจข้อมูล จปฐ. ทั้งนี้ เพื่อให้ได้ข้อมูลมาทำแผนชุมชน นำเสนอเข้าแผนพัฒนาเทศบาลในเบื้องต้นก่อน
4. การจัดทำร่างแผนพัฒนาชุมชน
เทศบาลนำข้อมูลและข้อเสนอของชุมชน พิจารณารวบรวมให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ตรวจสอบประเภทของโครงการ โดยแยกเป็น
 - แผนชุมชนที่ชุมชนสามารถดำเนินการเอง โดยใช้เงินอุดหนุน/งบ SML/งบสนับสนุนจากหน่วยงานต่าง ๆ/เงินในชุมชน(ถ้ามี)
 - แผนชุมชนที่เทศบาล/หน่วยราชการต้องเข้าไปดำเนินการให้ ซึ่งจะต้องทำการแยกโครงการที่แต่ละชุมชนเสนอ  โดยให้แต่ละชุมชนพิจารณาจัดลำดับความสำคัญของโครงการ  เพื่อบรรจุในร่างแผนชุมชน
5. การนำแผนไปสู่การปฏิบัติ
         เทศบาลนครยะลา   ได้นำโครงการจากแผนชุมชน มาบรรจุไว้ในแผนพัฒนาเทศบาล  ซึ่งกำหนดแยกเป็นแต่ละยุทธศาสตร์การพัฒนา  โดยจะแสดงที่มาของโครงการ  ว่าเป็นโครงการจากแผนชุมชนของชุมชนใด  เพื่อให้เกิดการเชื่อมโยงแผนงานของชุมชน  สู่ยุทธศาสตร์การพัฒนาในแผนพัฒนาระดับต่าง ๆ
6. การติดตามและประเมินผลแผนชุมชน

          การติดตามและประเมินผล ดำเนินการเป็น 2 แนวทาง คือ
1. โครงการที่ชุมชนดำเนินการเอง  โดยได้รับเงินอุดหนุน จากเทศบาลจะติดตามโดยคณะกรรมการติดตามและประเมินผล โครงการเงินอุดหนุน หรือคณะกรรมการจากโครงการ SML กรณีใช้งบ SML  หรือจัดทำรายงานตามที่หน่วยงานสนับสนุนงบประมาณแจ้งให้จัดทำ
2. โครงการที่เทศบาลดำเนินการให้  จะได้รับการติดตามประเมินผลจากคณะกรรมการติดตามและประเมินผล ตามแผนพัฒนาเทศบาล  โดยผลจากการติดตามประเมินผลทั้ง 2 แนวทาง จะมีการสรุปให้เป็นการเฉพาะของแต่ละชุมชน

แผนชุมชนทั้งหมดในเขตเทศบาลนครยะลา มีดังนี้

1.ชุมชนหลังวัดเมืองยะลา
2.ชุมชนเวฬุวัน
3.ชุมชนห้าแยกกำปงบาโงย
4.ชุมชนบ้านร่ม
5.ชุมชนหัวสะพานสะเตง
6.ชุมชนคุปตาสา
7.ชุมชนคูหามุข
8.ชุมชนประชานุกูล
9.ชุมชนร่วมใจพัฒนา
10.ชุมชนมุสลิมสัมพันธ์
11.ชุมชนจารูนอก
12.ชุมชนจารูพัฒนา
13.ชุมชน ร.ร.เทศบาล 5
14.ชุมชนตลาดเก่าซอย 8
15.ชุมชนสันติสุข
16.ชุมชนสามัคคี
17.ชุมชนหลังวัดยะลาธรรมาราม
18.ชุมชนเมืองทอง
19.ชุมชนหลังร.ร.จีน
20.ชุมชนดารุสลาม
21.ชุมชนวิฑูรอุทิศ 10
22.ชุมชนธนวิถี
23.ชุมชนธนวิถีพัฒนา
24.ชุมชนมะลิสัมพันธ์
25.ชุมชนหลังกองร้อย
26.ชุมชนการเคหะ
27.ชุมชนเบอเส้งนอก
28.ชุมชนตลาดเกษตร
29.ชุมชนอุตสาหกรรมสามหมอ
30.ชุมชนมณโฑ 18
31.ชุมชนพิทยนิโรธ
32.ชุมชนหน้าศูนย์ฯ
33.ชุมชนคนรักถิ่น
34.ชุมชนอยู่ดีมีสุข
35.ชุมชนประชารัฐ
36.ชุมชนเสรี
37.ชุมชนผังเมือง 4
38.ชุมชนตลาดเมืองใหม่
39.ชุมชนเบญจมิตรสัมพันธ์

*********************************